Google στα σχολεία: Η επιλογή «χωρίς AI» θα σημαίνει και χωρίς Αναζήτηση
Ένα σχολείο μπορεί να θέλει οι μαθητές του να αναζητούν πηγές στο διαδίκτυο, χωρίς να λαμβάνουν έτοιμες απαντήσεις από ένα σύστημα τεχνητής νοημοσύνης. Με τις αλλαγές που προετοιμάζει η Google, όμως, αυτή η επιλογή δεν θα προσφέρεται μέσα στη δική της Αναζήτηση για τους σχετικούς μαθητικούς λογαριασμούς.
Στις 3 Νοεμβρίου 2026, η εταιρεία ανακοίνωσε ότι η πρόσβαση σε Gemini, Gemini Notebook, Gemini in Classroom και Google Search θα είναι απενεργοποιημένη από προεπιλογή για τους λογαριασμούς μαθητών K-12, μέχρι να την ενεργοποιήσουν οι σχολικοί διαχειριστές. Η κατηγορία K-12 αφορά την εκπαίδευση από το νηπιαγωγείο έως την ολοκλήρωση της δευτεροβάθμιας. Πηγή: Google.
Η σημαντική λεπτομέρεια βρίσκεται στο Search. Όπως επιβεβαιώνει το Associated Press, οι υπηρεσίες θα μπορούν να ενεργοποιούνται χωριστά. Η Αναζήτηση, όμως, θα παραμένει συνδεδεμένη με τις ενσωματωμένες λειτουργίες AI. Επομένως, ένα σχολείο που επιλέγει να αποκλείσει συνολικά αυτές τις λειτουργίες θα πρέπει να αφήσει απενεργοποιημένη και την πρόσβαση στο Google Search. Πηγή: AP.
Χωριστοί διακόπτες, αλλά όχι Αναζήτηση χωρίς AI
Η διάκριση διορθώνει μια εύκολη παρανόηση: δεν απαιτείται να ανοίξει ένα σχολείο όλα τα εργαλεία της Google μαζί για να χρησιμοποιήσει ένα από αυτά.
Το Education Week αναφέρει ότι οι διαχειριστές θα μπορούν να ενεργοποιούν Search και Gemini χωριστά, ενώ οι επιλογές θα μπορούν να διαφοροποιούνται ανά σχολική τάξη. Περιγράφει επίσης δυνατότητα περιορισμού στην καθοδηγούμενη μάθηση ή πρόσβασης στην πληρέστερη εμπειρία αναζήτησης για μεγαλύτερους μαθητές. Η ουσιαστική έλλειψη είναι διαφορετική: δεν προβλέπεται μια εκδοχή της Google Search απαλλαγμένη από τις συγκεκριμένες λειτουργίες γενετικής AI. Πηγή: Education Week.
Αυτό δεν σημαίνει ότι κλείνει το διαδίκτυο για τους μαθητές ή ότι καταργείται η πρόσβαση σε κάθε μηχανή αναζήτησης. Η ανακοίνωση αφορά συγκεκριμένες υπηρεσίες και διαχειριζόμενους μαθητικούς λογαριασμούς.
Σημαίνει, ωστόσο, ότι δύο διαφορετικές εκπαιδευτικές αποφάσεις συνδέονται μεταξύ τους. Η πρώτη είναι αν οι μαθητές θα αναζητούν ιστοσελίδες. Η δεύτερη είναι αν θα αλληλεπιδρούν με συστήματα που συνθέτουν απαντήσεις. Ένας εκπαιδευτικός μπορεί να επιθυμεί τη μία δυνατότητα χωρίς την άλλη, ανάλογα με τον στόχο του μαθήματος.
Τι έχει ανακοινωθεί και τι ξεκινά αργότερα
Οι αλλαγές δεν έχουν όλες το ίδιο χρονοδιάγραμμα.
Η Google ανακοίνωσε την παγκόσμια διάθεση του Guided Learning στο Classroom από τις 3 Νοεμβρίου. Για την ενσωμάτωσή του στην Αναζήτηση προβλέπει αρχικά πιλοτική εφαρμογή σε επιλεγμένα αμερικανικά σχολεία μέσα στον Νοέμβριο και επέκταση αργότερα. Για τους νέους ελέγχους πρόσβασης, δεσμεύεται να δώσει περισσότερες λεπτομέρειες πριν από την εφαρμογή τους. Πηγή: Google.
Το Education Week τοποθετεί την έναρξη των αλλαγών στους ελέγχους στις αρχές του επόμενου έτους, επικαλούμενο τον επικεφαλής εκπαίδευσης της εταιρείας, Chris Phillips. Πηγή: Education Week.
Για τα ελληνικά σχολεία, συνεπώς, δεν προκύπτει ότι κάποια υπηρεσία διακόπτεται άμεσα. Χρειάζεται να εξεταστούν οι τελικές οδηγίες, οι λογαριασμοί που χρησιμοποιεί κάθε φορέας και η διαθεσιμότητα των επιμέρους λειτουργιών. Η παγκόσμια ανακοίνωση ενός προϊόντος δεν απαντά από μόνη της σε κάθε ερώτημα για γλώσσες, ρυθμίσεις και τοπική εφαρμογή.
Η υπόσχεση του Guided Learning
Η Google παρουσιάζει το Guided Learning ως βοήθημα που προχωρά με ερωτήσεις και ενδιάμεσα βήματα, αντί να οδηγεί κατευθείαν στην τελική απάντηση. Στο Classroom, η εμπειρία μπορεί να συνδέεται με υλικό που αναθέτει ο εκπαιδευτικός. Πηγή: Google.
Η παιδαγωγική ιδέα είναι κατανοητή. Σε ένα υποθετικό πρόβλημα φυσικής, ο μαθητής μπορεί να χρειάζεται βοήθεια για να αναγνωρίσει τα δεδομένα ή να επιλέξει τον κατάλληλο νόμο. Η εμφάνιση ενός τελικού αριθμού δεν του εξηγεί απαραίτητα γιατί η λύση είναι σωστή.
Αντίστοιχα, σε μια εργασία ιστορίας, χρήσιμη υποστήριξη μπορεί να είναι μια ερώτηση που τον ωθεί να συγκρίνει δύο πηγές. Μια ολοκληρωμένη παράγραφος που απλώς αντιγράφεται εξυπηρετεί διαφορετικό σκοπό.
Το αν ένα εργαλείο πετυχαίνει αυτή τη διάκριση δεν κρίνεται μόνο από τον τρόπο παρουσίασής του. Χρειάζεται να εξεταστεί τι μαθαίνει ο μαθητής, τι μπορεί να εξηγήσει χωρίς βοήθεια και αν αναγνωρίζει ένα λάθος όταν το συναντήσει. Η λειτουργία «καθοδήγησης» είναι σχεδιαστική επιλογή, όχι αυτόματη εγγύηση μάθησης.
Τι δείχνουν οι έρευνες που παρουσιάζει η εταιρεία
Η Google επικαλείται μια τυχαιοποιημένη δοκιμή με περισσότερους από 300 φοιτητές του Πανεπιστημίου του Τόκιο. Οι συμμετέχοντες μελέτησαν στατιστική για μισή ημέρα, με τους μισούς να έχουν επιπλέον πρόσβαση στο Guided Learning. Σύμφωνα με την εταιρική παρουσίαση, η βελτίωση στη βαθμολογία ήταν 8,1 ποσοστιαίες μονάδες για αυτή την ομάδα, έναντι 5,3 για όσους χρησιμοποίησαν μόνο τα συνήθη διαδικτυακά εργαλεία.
Η εταιρεία περιγράφει επίσης πιλοτική εφαρμογή τεσσάρων εβδομάδων σε τρία βρετανικά σχολεία δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης, με θετικά σχόλια αλλά και αιτήματα εκπαιδευτικών για καλύτερη εποπτεία της χρήσης. Πηγή: Google — παρουσίαση ερευνών.
Τα αποτελέσματα αξίζουν προσοχή, αλλά χρειάζονται σωστή ανάγνωση. Η δοκιμή στο Τόκιο αφορά φοιτητές, ένα αντικείμενο και μια σύντομη περίοδο μελέτης. Δεν τεκμηριώνει από μόνη της μακροχρόνιο όφελος για παιδιά δημοτικού. Οι θετικές απαντήσεις σε ερωτηματολόγια, επίσης, δεν ισοδυναμούν με μέτρηση διατήρησης της γνώσης.
Πρόκειται εδώ για ευρήματα όπως τα παρουσιάζει η Google. Η συγκεκριμένη ανακοίνωση δεν αρκεί για να θεωρηθούν ανεξάρτητα επιβεβαιωμένη, γενική απόδειξη αποτελεσματικότητας για όλες τις ηλικίες.
Ποιος αποφασίζει πώς γίνεται η έρευνα στην τάξη
Ας υποθέσουμε ότι ένας εκπαιδευτικός αναθέτει στους μαθητές να βρουν τρεις διαφορετικές πηγές για ένα γεγονός. Στόχος είναι να εξετάσουν ποιος γράφει, πότε δημοσιεύτηκε το κείμενο και ποια στοιχεία στηρίζουν τον ισχυρισμό του.
Αν εμφανιστεί πρώτα μια συνθετική απάντηση, η άσκηση αλλάζει. Ο εκπαιδευτικός μπορεί να αξιοποιήσει αυτή την απάντηση ως αντικείμενο κριτικής. Μπορεί όμως να θέλει να την αποκλείσει προσωρινά, ώστε οι μαθητές να εξασκηθούν στην ίδια τη διαδικασία αναζήτησης.
Αυτό είναι το ουσιαστικό ζήτημα ελέγχου. Η δυνατότητα ενεργοποίησης μιας υπηρεσίας δεν προσφέρει απαραίτητα τη λεπτομέρεια που απαιτεί ένα μάθημα. Ένας χρήσιμος σχεδιασμός θα επέτρεπε διαφορετικές επιλογές για διαφορετικές εργασίες, χωρίς κάθε αλλαγή να απαιτεί μεταφορά ολόκληρης της τάξης σε άλλο εργαλείο.
Η UNESCO, στις οδηγίες της για τη γενετική AI στην εκπαίδευση, δίνει έμφαση στην ανθρώπινη αυτενέργεια, στην καταλληλότητα για την ηλικία και στην παιδαγωγική αξιολόγηση. Ζητά η επιλογή εργαλείων να συνδέεται με συγκεκριμένους μαθησιακούς στόχους και να παραμένει υπό ανθρώπινο έλεγχο. Πηγή: UNESCO.
Η πραγματική επιλογή χρειάζεται περισσότερα από ένα κουμπί
Για τους σχολικούς διαχειριστές, η αλλαγή δημιουργεί πρακτική δουλειά: απογραφή των υπηρεσιών, αποφάσεις ανά ηλικία, ενημέρωση εκπαιδευτικών και δοκιμή των ρυθμίσεων πριν από τη χρήση στην τάξη. Χρειάζεται ακόμη να είναι σαφές ποια δεδομένα διακινούνται και ποιος μπορεί να βλέπει τις αλληλεπιδράσεις των μαθητών.
Για τους εκπαιδευτικούς, το ζητούμενο είναι να διατηρηθεί η δυνατότητα σχεδιασμού του μαθήματος. Η AI μπορεί να εξεταστεί ως εργαλείο καθοδήγησης, ως αντικείμενο κριτικής ή να μείνει εκτός μιας συγκεκριμένης δραστηριότητας.
Η νέα πολιτική της Google δίνει μεγαλύτερο βάρος στην ενεργή απόφαση των διαχειριστών. Ταυτόχρονα, η σύνδεση της Αναζήτησης με τη γενετική AI περιορίζει το εύρος αυτής της απόφασης. Το μέτρο της εκπαιδευτικής ευελιξίας θα είναι αν ένα σχολείο μπορεί να επιλέγει κάθε τεχνολογία επειδή υπηρετεί τον στόχο του μαθήματος — και να την αφήνει εκτός όταν δεν τον υπηρετεί.
Πηγές
- Google — Designing responsible AI for learning — Επίσημη ανακοίνωση της 3ης Νοεμβρίου 2026.
- Associated Press — Google will cut off search access for students at schools that reject AI — Διευκρινίσεις για την ανεξάρτητη ενεργοποίηση υπηρεσιών.
- Education Week — Google’s New Rules Hand Schools Hard Choices About AI and Search — Ρυθμίσεις ανά τάξη και χρονοδιάγραμμα.
- Google — New research shows how Guided Learning supports students — Εταιρική παρουσίαση των ερευνητικών αποτελεσμάτων.
- UNESCO — Guidance for generative AI in education and research
- Ars Technica — Google will let schools skip AI tools, but they have to give up search, too — Το δημοσίευμα που αποτέλεσε την αφετηρία της έρευνας.
